Conformiteitsonderzoek voorbereiden als verhuurder

De Vlaamse Codex Wonen van 2021 regelt de minimale woningkwaliteit. Het Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021 bevat de modellen voor technische verslagen in bijlagen 4 tot en met 6. Volgens Wonen in Vlaanderen verloopt de praktische kern als volgt:

1. Een aanvraag, melding of overheidsinitiatief brengt een onderzoek op gang. 2. Een woningcontroleur van de gemeente of Wonen in Vlaanderen plant een plaatsbezoek. 3. De controleur beoordeelt de woning en, waar relevant, het gebouw en de gemeenschappelijke functies. 4. De bevindingen komen in een technisch verslag. 5. De burgemeester of een andere bevoegde instantie neemt binnen de toepasselijke procedure een beslissing.

Het verslag gebruikt gebreken van categorie I, II en III. Een woning is conform wanneer ze geen gebrek van categorie II of III heeft; zeven gebreken van categorie I gelden samen als één gebrek van categorie II. De bredere woningkwaliteitsnormen voor verhuurders geven context, maar alleen de woningcontroleur stelt de officiële bevindingen vast.

Een conformiteitsattest is niet overal in Vlaanderen automatisch verplicht. Een gemeente kan het via een gemeentelijk conformiteitsreglement op grond van artikel 3.2 verplicht maken voor alle of bepaalde huurwoningen, bijvoorbeeld gefaseerd volgens bouwjaar, wijk of type verhuring. Controleer daarom altijd het actuele gemeentelijke reglement.

### Checklist per dossierniveau

Een volledig dossier vervangt geen technisch onderzoek, maar voorkomt dat bewijsstukken over losse mailboxen en mappen verspreid blijven. Documenten centraliseren voor verhuurders helpt om versie, datum en herkomst van elk stuk leesbaar te houden.

### Toegang en lokale regels

Leg het toegangsmoment schriftelijk vast en spreek af wie aanwezig is en welke lokalen bereikbaar moeten zijn. Bij een aanvraag voor een conformiteitsattest neemt de burgemeester in beginsel binnen zestig dagen een beslissing; wanneer de toegang binnen die termijn tweemaal zonder afdoende reden wordt geweigerd, vervalt het verzoek.

Voor studentenkamers kunnen naast de Vlaamse normen gemeentelijke kamer-, brandveiligheids- en stedenbouwkundige regels gelden. Een attest heft die regels niet op. In de specifieke situatie van een zonder vereiste ruimtelijke vergunning gecreëerde domiciliekamer kan het attest van rechtswege vervallen zodra de inbreuk formeel is vastgesteld; verifieer de concrete situatie bij gemeente of deskundig adviseur.

• **Pand:** adres en pandgegevens, structurele documenten, eerdere besluiten of attesten, syndicus- of leverancierscommunicatie en lokale reglementen.
• **Woning of kamer:** contract en plaatsbeschrijving, foto's, eerdere meldingen, onderhoud en herstellingen, attesten, rookmeldercontext en open acties.
• **Huurder:** relevante communicatie, afspraken over toegang, gemelde gebreken en bevestiging van uitgevoerde werken.

Bij conformiteit kan de burgemeester een conformiteitsattest afleveren. Dat attest is in principe maximaal tien jaar geldig, maar een gemeente kan een kortere termijn bepalen. Het vervalt onder meer na een latere ongeschikt- of onbewoonbaarverklaring; het conformiteitsattest voor studentenkamers legt uit welke attestgegevens je per kamer bewaart.

Een gebrek van categorie II maakt een woning ongeschikt; een gebrek van categorie III maakt ze ongeschikt en onbewoonbaar. Verhuur, tehuurstelling of terbeschikkingstelling van een ongeschikte of onbewoonbare woning is strafbaar. Een besluit kan ook leiden tot opname in de Vlaamse inventaris, een heffing en, in een afzonderlijk handhavingstraject, een herstelvordering van de Vlaamse Wooninspectie. Een belanghebbende kan uiterlijk dertig dagen na kennisgeving beroep instellen tegen het besluit van de burgemeester bij de Vlaamse minister van Wonen; volg de instructies in het besluit.

Zet het technisch verslag, de beslissing, foto's en elke herstelactie meteen bij het juiste dossier. Onderhoudsvragen opvolgen houdt melding, leverancier en status samen. Voor veiligheidscontext blijft rookmelders in studentenkamers het verdiepende artikel.

### Wie voert een conformiteitsonderzoek uit?

Een woningcontroleur van de gemeente of Wonen in Vlaanderen voert het onderzoek uit. De betrokken instantie hangt af van de procedure, bijvoorbeeld een attestaanvraag, melding van woningkwaliteitsproblemen, beroep of handhaving.

### Wat gebeurt er na het technisch verslag?

Het technisch verslag vormt de feitelijke basis voor de beslissing binnen de toepasselijke procedure. Mogelijke uitkomsten zijn een conformiteitsattest, een weigering of een traject naar ongeschikt- en eventueel onbewoonbaarverklaring.

### Hoelang is een conformiteitsattest geldig?

Een conformiteitsattest is in principe maximaal tien jaar geldig. Een gemeente kan via haar reglement een kortere geldigheidsduur bepalen, en bepaalde latere gebeurtenissen kunnen het attest vroeger doen vervallen.

### Wat kost een conformiteitsonderzoek?

Een gemeente mag in bepaalde gevallen een vergoeding vragen die beperkt is tot de werkelijke kost. Het oorspronkelijke Vlaamse plafond van 200 euro per onderzochte woning wordt jaarlijks geïndexeerd; controleer daarom het actuele bedrag en de toepasselijke uitzonderingen in het gemeentelijke reglement.

### Moet ik de woningcontroleur binnenlaten?

Zonder toegang kan de controleur het plaatsbezoek niet uitvoeren. Bij een attestaanvraag vervalt het verzoek wanneer binnen de beslissingstermijn tweemaal zonder afdoende reden toegang wordt geweigerd, dus leg tijdig met bewoner en gemeente een haalbaar toegangsmoment vast.

Juumo helpt verhuurders om panden, huurders, kamers, documenten, communicatie en open acties dichter bij hetzelfde dossier te houden. Rond een conformiteitsonderzoek is dat vooral nuttig wanneer je snel moet terugvinden welk document bij welk pand hoort, welke melding nog openstaat, welke herstelling gepland is en welke communicatie al gebeurd is.

Juumo voert geen conformiteitsonderzoek uit, maakt geen technisch verslag op, beoordeelt geen gebreken, vraagt geen conformiteitsattest aan en geeft geen juridisch, technisch of brandveiligheidsadvies. De officiële beoordeling blijft bij gemeente, Wonen in Vlaanderen, woningcontroleurs en bevoegde adviseurs.

De praktische winst is traceerbaarheid: zet na elk officieel contact de datum, afzender, betrokken woning of kamer, bijlage en volgende actie in hetzelfde dossier. Dit artikel is informatief en geen juridisch advies; de beslissing van gemeente of Wonen in Vlaanderen en het actuele gemeentelijke reglement zijn bepalend voor je concrete situatie.